Carbon monocsid

Carbon monocsid

Mae Carbon Monocsid (CO) yn nwy di-liw, diarogl, di-flas, gwenwynig, y gellir ei allyrru gan offer diffygiol sy’n cael eu pweru gan unrhyw danwydd sy’n llosgi, gan gynnwys nwy, olew, coed a glo. Fel arfer mae tanwydd carbon yn ddiogel i’w ddefnyddio, fodd bynnag, pan nad yw’r tanwydd yn llosgi yn iawn, caiff CO ychwanegol ei gynhyrchu, sy’n wenwynig. Pan fo CO yn mynd i’r corff, mae’n atal y gwaed rhag dod ag ocsigen i gelloedd, meinweoedd, yr ymennydd ac organau.

Ni alwch ei weld, ei flasu na’i arogleuo, ond gall CO ladd yn gyflym heb fawr o rybudd. Mae tua 50 o bobl yn marw o wenwyn CO a achosir gan gyfarpar a simneiau tanwydd nwy, olew a soled heb eu gosod, cynnal neu heb eu hawyru yn iawn. Gall lefelau CO is, nad ydynt yn lladd ar unwaith, achosi niwed difrifol i iechyd, os cânt eu hanadlu am gyfnod hir. Mewn achosion eithafol, gellir achosi parlys a niwed i’r ymennydd o ganlyniad i amlygiad parhaus i CO. Gallai cynyddu dealltwriaeth y cyhoedd o risgiau gwenwyn CO a chymryd rhagofalon synhwyrol leihau’r risg yma yn sylweddol.

Mae yna arwyddion y gallwch gadw llygad amdanynt sy’n arwydd nad yw tanwydd yn hylosgi’n iawn ac a allai olygu bod CO yn cael ei gynhyrchu:

  • Fflamau melyn neu oren yn hytrach na glas (heblaw tanau effaith tanwydd neu gyfarpar di-simnai sy’n arddangos y lliw fflam yma)
  • Huddygl neu staen melyn/ brown o amgylch neu ar gyfarpar
  • Golau peilot sy’n diffodd yn rheolaidd
  • Mwy o anwedd tu mewn i ffenestri

Last modified on Mai 18th, 2017 at 10:47 am